Những bất thường của bờ tim

Tim to và suy tim

Kích thước tim nên được đánh giá mỗi khi đọc X-Quang. Chúng ta gọi là bóng tim to nếu tỉ số tim/ngực (CTR – Cardiothoracic ratio) lớn hơn 50% trên phim chụp trước sau. Nếu bóng tim to, kiểm tra các dấu hiệu khác của suy tim như phù phổi, các đường Kerley, tràn dịch màng phổi.

Các dấu hiệu của suy tim

Rê chuột vào ảnh để xem đánh dấu

Đường Kerley B

Đường Kerley B xuất hiện do sự tích tụ dịch giữa các tiểu thùy phổi thứ cấp.  Đây là dấu hiệu hay bị bỏ quên, nhưng một khi được xác định, phù phổi là nguyên nhân chủ yếu, đặc biệt ở bệnh nhân có tiền sử bệnh tim

Rê chuột vào ảnh để xem đánh dấu

Buồng tim lớn

Nếu bóng tim lớn ta có thể xác định buồng nào của tim tăng kích thước. Ví dụ, dấu hiệu của nhĩ trái lớn bao gồm viền đôi ở bờ tim phải, cung nhĩ trái lớn, carina mở rộng >90 độ

Rê chuột vào ảnh để xem đánh dấu

Bờ tim bị che mờ

Bờ tim bị che mờ có thể do bệnh vùng phổi kế cận. Ví như đông đặc thùy giữa phổi phải che mờ bờ tim phải, đông đặc phân thùy lưỡi (phần phía trước của thùy trên) làm che mờ bờ tim trái

Rê chuột vào ảnh để xem đánh dấu

Cần nhớ

  • Nếu bóng tim to ta cần kiểm tra các dấu hiệu khác của suy tim
  • Ta có thể xác định buồng tim nào tăng kích thước
  • Bờ tim bị mờ có thể chỉ điểm bệnh phổi ở vùng kế cận

Xem: Kích thước và bờ tim
 
 

Các dấu hiệu của suy tim

  • Tỉ số tim/ngực = 18/30 (>50%)
  • Tăng đậm mạch máu phía trên (1) – dấu hiệu của tăng áp tĩnh mạch phổi
  • Phù phổi (2) – tăng các vân phổi hai bên (điển hình ở cạnh rốn phổi như hình cánh dơi – trong case thì lan rộng hơn)
  • Đường Kerley B (3) – Xem hình kế tiếp
  • Tràn dịch màng phổi (4)
Thông tin lâm sàng
  • Khó thở khi gắng sức, ngày càng tăng dần
  • Tăng huyết áp mạn tính không kiểm soát
  • Khó thở khởi phát nhanh
  • Rung nhĩ
Chẩn đoán
  • Suy thất trái kèm phù phổi

 
 
 
 
 

Các đường Kerley B

  • Hình ảnh góc sườn hoành (Hình ảnh tổng thể được đề cập ở trên)
  • Các đường ngang tiến ra viền ngoài của phổi
Chẩn đoán
  • Đường Kerley B – dấu hiệu đặc trưng của phù phổi
Chẩn đoán phân biệt
  • Một số tình trạng gây tắc nghẽn dòng lympho như Sarcoidosis

 
 
 
 
 
 
 

Lớn nhĩ trái

  • Bờ tim phải và trái được đánh dấu (các mũi tên)
  • Bờ nhĩ trái mở rộng sang phải tạo bờ đôi (vùng màu xanh)
  • Cung tiểu nhĩ trái (left atrial appendage) hơi lớn
  • Carina mở rộng >90 độ
Thông tin lâm sàng
  • Tiền sử bệnh tim do thấp và phẫu thuật tim – lưu ý đường phẫu thuật mở xương ức và các van động mạch chủ, van hai lá nhân tạo
Chẩn đoán
  • Tim to kèm lớn nhĩ trái do bệnh van hai lá mạn tính phối hợp

 
 
 
 
 
 

Sự đông đặc của thùy lưỡi

  • Động đặc vùng phổi dưới hai bên
  • Bờ tim trái kém rõ chỉ điểm tổn thương thuộc thùy lưỡi
  • Viền hoành trái cũng khó nhận thấy chỉ điểm tổn thương liên quan đến thùy dưới trái
Thông tin lâm sàng
  • Hút thuốc lá, tiền sử COPD đã phát hiện
  • Ho có đờm
  • Bạch cầu tăng
Chẩn đoán
  • Viêm phổi – làm nặng thêm COPD